Hanao ahoana ihany ny ho tohin’izao toe-draharaham-pirenena izao? Fanavaozana na fanovana no hoe atao. Fanovana rafitra fa tsy fanovana olona; eny, na eo aza ny hoe: mila miova na ovaina aloha ny olona: izay miova no afa-kanova. Miova fomba fisaina sy fijery izany, fomba fiasa… Tsy maintsy atrehina izay. Fanararaotana izao, fotoana… Samy namatrapatratra izay maharary azy avokoa ny isan-tsehatra sy isan’ambaratonga. Ahoana amin’izay ny famahana olana? Na ny fanatanterahana asa… Misy mandrimandry manana aretina? Na miandriandry manana entina: na olana io, na vahaolana. Iza na inona no andrasana? Mila fandaminana, fanetsehana, fiaraha-mientana… Eo izao?
Amin’izany, mbola misy ny mikisina fatratra amin’ny fanohizana fitakiana na fitokonana, mangataka fifampidinihana, miandrandra fifanarahana… Mandra-pahoviana? Mitady tsy ho fantatra intsony ny hoe inona no atao: famahana olana sa fampikatsoan-draharaha? Ny taotrano tsy efan’ny irery, tsy vita indray andro. Vao mainka ny hoe fanavaozana na fanovana na fanorenana ifotony… Mandrimandry manana aretina? Na miandriandry manana entina… Mitera-pahavoazana ho an’ny hafa izay ataon’ny tena? Mba tsy hilazana hoe fitiavan-tena… Mila mijery lavitra sy ny hafa amin’izany. Hanao ahoana ny raharaha amin’ny hoe samy maka ho azy na samy manao izay saim-pantany?
Izay no maha zava-dehibe ny hoe tany misy fanjakana. Fanjakana mijoro sy miasa ho an’ny vahoaka izay antom-pisiany: to teny. Hatraiza ny fifampitokisana? Ndrao sasatry ny miarina… Tsy mety ny mandrimandry manana aretina, fa tsy lasa koa ny miandriandry manana entina amin’izay olana sy vahaolana. Fiovana na fanovana koa izay? Fa misy ny azo vahana avy hatrany, ao ny mila fifampidinihana, ny miandry fotoana…
R. Nd.
French